Bản Dịch Việt Ngữ: Ru-tơ

RU-TƠ
1
- Vào thời các thẩm phán cầm quyền, có một nạn đói trong xứ. Có một người từ Bết-lê-hem, xứ Giu-đa, đã cùng với vợ và hai con trai đến sống tại nước Mô-áp. 2. Tên của ông là Ê-li-mê-léc, tên của vợ ông là Na-ô-mi, tên hai con trai của ông là Mạc-lôn và Ki-li-ôn. Họ là cư dân tại Ê-phơ-rát, thuộc Bết-lê-hem, trong xứ Giu-đa. Họ đã đến nước Mô-áp, rồi ở tại đó.
- Sau đó, Ê-li-mê-léc – chồng của Na-ô-mi – qua đời, để lại cho bà hai người con trai. 4. Họ đã lấy những phụ nữ Mô-áp làm vợ cho mình; một người tên là Ọt-ba và người kia tên là Ru-tơ. Họ đã sống tại đó khoảng mười năm. 5. Và rồi Mạc-lôn và Ki-li-ôn cả hai đều qua đời, để lại bà không chồng, không còn hai con trai.
- Sau đó từ xứ Mô-áp, bà cùng với các con dâu đã đứng dậy để hồi hương, bởi vì tại xứ Mô–áp, bà có nghe Đức Giê-hô-va đã đoái thương dân của Ngài và ban lương thực cho họ. 7. Vì vậy bà đã rời nơi mình đang sống, bà cùng với hai con dâu đã lên đường trở về xứ Giu-đa.
- Na-ô-mi đã nói với hai con dâu của mình: “Mỗi đứa con hãy trở về nhà của mẹ của mình. Cầu xin Đức Giê-hô-va đối xử nhân từ với các con như các con đã đối xử với mẹ và những người đã chết. 9. Nguyện Đức Giê-hô-va ban phước cho các con, người nào cũng được bình an nơi nhà chồng của mình!” Rồi bà ôm hôn họ và họ đã cất tiếng khóc thật lớn.
- Họ nói với bà: “Không! Chúng con sẽ đi với mẹ và trở về với dân tộc của mẹ.”
- Nhưng Na-ô-mi trả lời: “Hãy quay trở lại! Các con gái của mẹ! Các con đi theo mẹ làm gì? Mẹ có còn những con trai trong lòng để có thể làm chồng cho các con hay sao? 12. Hãy quay trở lại! Các con của mẹ! Hãy đi đi, bởi vì mẹ đã quá già để lấy chồng nữa. Dù cho mẹ nói mẹ có hy vọng, dù cho mẹ sẽ lấy chồng tối nay, và sẽ có mang các con trai. 13. Liệu các con sẽ chờ đợi cho đến khi chúng trưởng thành hay sao? Các con vẫn ở vậy không lấy chồng khác hay sao? Không đâu, các con gái của mẹ! Nỗi cay đắng của mẹ nhiều hơn của các con rất nhiều bởi vì tay của Đức Giê-hô-va đã chống lại mẹ.” 14. Và rồi, họ lại khóc lớn một lần nữa. Sau đó, Ọt-ba đã hôn từ biệt mẹ chồng của nàng, nhưng Ru-tơ quyến luyến bên cạnh bà.
- Na-ô-mi nói với Ru-tơ: “Kìa! Chị dâu của con đã trở về cùng dân tộc và các thần của nó. Hãy trở về theo chị dâu của con!”
- Nhưng Ru-tơ thưa: “Xin đừng ép con lìa khỏi mẹ hay phải trở về mà không đi theo mẹ. Mẹ đi đâu con sẽ đi đó! Mẹ ở nơi nào con sẽ ở nơi đó! Dân tộc của mẹ là dân tộc của con! Đức Chúa Trời của mẹ là Đức Chúa Trời của con. 17. Mẹ chết nơi nào, con sẽ chết và được chôn tại đó. Ngoại trừ sự chết, nếu vì lý do nào khác khiến con phân cách mẹ, nguyện Đức Giê-hô-va giáng họa trên con!”
- Khi bà thấy nàng cương quyết theo mình, bà không nói thêm với nàng điều gì nữa. 19. Vì vậy, hai người tiếp tục hành trình cho tới khi họ đến Bết-lê-hem.
Khi họ đến Bết-lê-hem, cả thành đều xôn xao về họ. Người ta hỏi: “Có phải đây là Na-ô-mi không?”
- Bà trả lời: “Xin đừng gọi tôi là Na-ô-mi nữa! Hãy gọi tôi là Ma-ra bởi vì Đấng Toàn Năng đã đối đãi với tôi từ cay đắng này sang cay đắng khác. 21. Tôi đã ra đi đầy đủ, nhưng Đức Giê-hô-va đã đưa tôi về tay không. Tại sao còn gọi tôi là Na-ô-mi trong khi Đức Giê-hô-va đã đãi tôi cách khắc nghiệt và Đấng Toàn Năng đã giáng họa trên tôi?”
- Na-ô-mi cùng với con dâu là Ru-tơ, người Mô-áp, đã từ xứ Mô-áp trở về như vậy. Họ đã đến Bết-lê-hem vào đầu mùa gặt lúa mạch.
2
- Có một người bà con bên chồng của Na-ô-mi, thuộc về gia tộc của Ê-li-mê-léc, là một người rất giàu. Tên của người này là Bô-ô.
- Ru-tơ, phụ nữ người Mô-áp, đã thưa với Na-ô-mi: “Xin cho con ra đồng, để mót những ngọn lúa, và theo sau người nào mà con được ơn trước mặt người đó.” Na-ô-mi nói với nàng: “Con gái của ta! Hãy đi!”
- Sau đó, nàng đã đi, đến và mót lúa trong một cánh đồng, phía sau những thợ gặt. Nàng đã tình cờ đến trong một đám ruộng của Bô-ô, là người thuộc gia tộc của Ê-li-mê-léc.
- Lúc nầy, Bô-ô từ Bết-lê-hem đến, chào những thợ gặt: “Nguyện Đức Giê-hô-va ở cùng anh chị em!” Họ đáp lại: “Nguyện Đức Giê-hô-va ban phước cho ông!”
- Bô-ô hỏi người đầy tớ trông coi những thợ gặt: “Thiếu nữ này là người của ai?”
- Người đầy tớ trông coi thợ gặt trả lời: “Đó là một thiếu phụ người Mô-áp, là người đã từ xứ Mô-áp trở về cùng với Na-ô-mi. 7. Nàng có xin: ‘Hãy cho phép tôi mót và nhặt những gié lúa ở phía sau những thợ gặt.’ Cho nên cô ta đã đến và đã mót liên tục từ sáng cho đến giờ, mặc dù cô có nghỉ tại trong nhà một chút.”
- Bô-ô nói với Ru-tơ: “Con gái của ta! Con hãy nghe! Đừng đi mót trong một cánh đồng nào khác, và cũng đừng rời khỏi đây, nhưng hãy ở gần bên cạnh những tớ gái của ta. 9. Hãy để ý xem họ gặt ở cánh đồng nào, rồi hãy đi theo họ. Ta đã ra lệnh cho các tớ trai của ta không được đụng đến con! Và khi nào con khát, hãy đến những cái vò và uống từ thứ mà các tớ trai đã rót.”
- Nàng đã sấp mặt xuống, quỳ dưới đất, và nói cùng ông rằng: “Vì sao con được ơn trước mắt ông, khiến ông phải lưu ý đến con, mặc dù con chỉ là một người ngoại quốc?”
- Bô-ô đã trả lời, và nói cùng nàng: “Ta đã được tường thuật đầy đủ về tất cả những việc con đã làm cho mẹ chồng của con kể từ khi chồng con chết; và thế nào con đã lìa cha mẹ của con, xứ sở đã sinh ra con, để đến với một dân tộc mà trước đó con không hề biết. 12. Đức Giê-hô-va đã đền đáp cho việc làm của con, và con sẽ được ban thưởng đầy đủ bởi Giê-hô-va Đức Chúa Trời của Y-sơ-ra-ên, là Đấng mà con đã đến tìm nơi nương dựa dưới cánh của Ngài.”
- Rồi nàng nói: “Nguyện con được ơn trước mặt ông, là chúa của con; bởi vì ông đã an ủi con, và đã nói lời tử tế với tớ gái của ông, mặc dù con không bằng một trong những tớ gái của ông!”
- Đến lúc ăn, Bô-ô đã nói cùng nàng: “Hãy lại đây, ăn bánh, và chấm miếng bánh của con vào giấm!” Vì vậy nàng ngồi bên cạnh những thợ gặt; ông đã chuyền những hạt rang cho nàng; nàng đã ăn thỏa thuê, và để dành một ít. 15. Sau khi nàng đã đứng dậy để đi mót, Bô-ô truyền cho các đầy tớ trai của mình rằng: “Hãy để cho nàng mót thậm chí ngay giữa những đám lúa, đừng làm xấu hổ nàng. 16. Cũng hãy cố tình làm rớt lúa từ những bó lúa cho nàng; để nàng có thể mót, và đừng rầy la nàng.”
- Như vậy Ru-tơ đã mót lúa trong ruộng cho đến chiều tối, và đã đập lúa mà nàng đã mót, được chừng một ê-pha lúa mạch. 18. Sau đó, nàng mang nó và đi vào trong thành. Mẹ chồng của nàng đã nhìn thấy những gì nàng đã mót. Sau đó nàng lấy ra và trao cho bà phần ăn mà nàng đã giữ lại sau khi nàng đã ăn thỏa thuê.
- Rồi mẹ chồng của nàng hỏi nàng: “Hôm nay con mót ở đâu? Con làm việc ở đâu? Phước cho người đã quan tâm đến con!” Vì vậy, nàng đã thuật lại cho mẹ chồng, nàng đã làm việc với ai, rồi nói: “Tên của người mà con làm việc ở chỗ người đó hôm nay là Bô-ô.”
- Sau đó Na-ô-mi nói với con dâu của mình: “Nguyện Đức Giê-hô-va ban phước cho Bô-ô, bởi vì Ngài không từ bỏ sự nhân từ của Ngài cho người sống và người chết!” Rồi bà nói cùng nàng: “Người này là bà con của chúng ta, là một trong những người có quyền chuộc lại sản nghiệp của chúng ta.”
- Ru-tơ, phụ nữ người Mô-áp, nói: “Ông ấy cũng nói với con rằng: ‘Con hãy ở bên cạnh những đầy tớ trai của ta, cho đến khi họ hoàn tất mùa gặt của ta.’”
- Sau đó, Na-ô-mi nói với Ru-tơ, con dâu của bà: “Con gái của mẹ! Thật tốt cho con đi theo những tớ gái trẻ của ông ấy, và để người ta không gặp con ở cánh đồng nào khác.” 23. Vì vậy, Ru-tơ đã ở bên cạnh những tớ gái trẻ của Bô-ô, để mót lúa cho đến hết mùa gặt lúa mạch và lúa mì; và nàng sống với mẹ chồng của nàng.
3
- Sau đó, Na-ô-mi, mẹ chồng của nàng, đã nói với nàng: “Con gái của mẹ! Lẽ nào mẹ không lo cho con một chỗ an thân để con được hạnh phúc hay sao? 2. Hiện giờ Bô-ô – là người có những đầy tớ gái mà con đã ở với – không phải ông ấy là bà con của chúng ta hay sao? Tối nay ông ấy sẽ sảy lúa mạch tại sân đập lúa. 3. Vì vậy, con hãy tắm rửa, xức dầu, mặc trang phục tốt nhất, rồi đi xuống sân đập lúa; nhưng đừng để ông ấy thấy con cho đến khi ông ấy đã ăn uống xong. 4. Sau đó, lúc ông ấy nằm xuống, con hãy để ý ông nằm nơi nào, rồi con sẽ vào đó, giở mền dưới chân của ông, rồi nằm xuống. Và rồi chính ông sẽ nói cho con điều gì con cần phải làm.”
- Nàng nói với bà: “Con sẽ làm theo tất cả mọi điều mẹ dặn.”
- Vì vậy, nàng đã đi xuống sân đập lúa và làm theo mọi điều mà mẹ chồng của nàng đã hướng dẫn nàng.
- Sau khi Bô-ô đã ăn uống xong, lòng ông khoan khoái, ông đến cuối đống lúa rồi nằm tại đó; và nàng đã nhè nhẹ đến, giở mền dưới chân của ông, rồi nằm xuống.
- Chuyện xảy ra vào nửa đêm, lúc đó Bô-ô giật mình trở người; có một phụ nữ đang nằm dưới chân của ông. 9. Ông hỏi: “Cô là ai?” Nàng đáp: “Con là Ru-tơ, là tớ gái của ông. Xin ông hãy nhận tớ gái của ông dưới cánh của ông bởi vì ông là người bà con thân cận có quyền chuộc sản nghiệp.”
- Sau đó, ông nói: “Con gái của ta! Nguyện Đức Giê-hô-va ban phước cho con! Bởi vì nghĩa cử mà con bày tỏ sau nầy lại hơn cả lúc ban đầu, bởi vì con đã không đi theo những thanh niên – bất kể nghèo hay giàu. 11. Bây giờ, con gái của ta, đừng sợ! Ta sẽ thực hiện mọi điều con thỉnh cầu, bởi vì tất cả dân chúng trong thành của ta đều biết rằng con là một phụ nữ đức hạnh. 12. Thật vậy! Ngay bây giờ ta là người bà con thân cận có quyền chuộc sản nghiệp, tuy nhiên có một người bà con thân cận có quyền chuộc sản nghiệp gần hơn ta. 13. Hãy ở lại đêm nay, rồi sáng mai, nếu ông ấy thực hành trách nhiệm của người bà con thân cận để chuộc sản nghiệp cho con – thì tốt; hãy để ông ấy làm điều đó. Nhưng nếu ông ấy không muốn thực hành trách nhiệm với con, thì thật như Đức Giê-hô-va vẫn sống, ta sẽ thực hành trách nhiệm cho con! Hãy nằm xuống nghỉ cho đến sáng.”
- Vì vậy nàng đã nằm dưới chân của ông cho đến sáng, và nàng đã dậy sớm trước khi một người có thể nhận ra người khác. Sau đó, ông nói: “Đừng để cho ai biết rằng có một phụ nữ đã vào sân đập lúa.” 15. Ông cũng nói: “Hãy đưa vạt áo con đang mặc và giữ chặt.” Nàng đã giữ vạt áo, ông đã đong và trút cho nàng sáu lường lúa mạch. Sau đó, nàng trở vào trong thành.
- Khi nàng trở về cùng mẹ chồng của mình, bà hỏi: “Có phải con đó không, con gái của mẹ?” Sau đó, nàng thuật lại cho bà mọi điều Bô-ô đã làm cho nàng. 17. Nàng nói: “Ông ấy đã cho con sáu lường lúa mạch nầy đây, bởi vì ông đã nói với con: ‘Đừng đi tay không trở về cùng mẹ chồng của con.’” 18. Sau đó, bà nói: “ Con gái của mẹ hãy ngồi yên cho đến khi con biết sự việc sẽ xảy ra như thế nào, bởi vì người sẽ không nghỉ ngơi cho đến khi hoàn tất việc nầy ngay hôm nay.”
4
- Bô-ô đã đi đến cổng thành rồi ngồi tại đó. Kìa, người bà con có quyền chuộc sản nghiệp – mà Bô-ô đã nói – cũng vừa đi qua. Bô-ô nói: “Mời anh đến bên cạnh, và hãy ngồi tại đây.” Vì vậy, người đó đã đến bên cạnh, rồi ngồi xuống. 2. Bô-ô đã mời mười người trong các trưởng lão của thành, rồi nói: “Xin quý vị hãy ngồi tại đây.” Vì vậy họ đã ngồi xuống.
- Sau đó, Bô-ô nói với người có quyền chuộc sản nghiệp: “Na-ô-mi, là người đã trở về từ xứ Mô-áp, đang bán miếng đất thuộc về người anh của chúng ta là Ê-li-mê-léc. 4. Tôi nghĩ nên báo cho anh biết để mua. Trước sự hiện diện của những người đang ở đây và các trưởng lão của dân chúng, nếu anh muốn chuộc sản nghiệp đó, hãy chuộc đi. Tuy nhiên, nếu anh không chuộc lại nó thì hãy nói cho tôi, để tôi có thể biết, bởi vì không ai ngoại trừ anh có quyền chuộc nó, và tôi là người kế sau anh.”
Người đó nói: “Tôi sẽ chuộc.”
- Bô-ô nói tiếp: “Vào ngày anh mua đám ruộng từ tay của Na-ô-mi và từ Ru-tơ, phụ nữ người Mô-áp, anh cũng phải mua vợ của người quá cố để lưu danh người quá cố thông qua những gì thuộc về người đó.”
- Người có quyền chuộc sản nghiệp đã trả lời: “Nếu như vậy, tôi không thể chuộc được. Xin đừng để tôi phải hủy hoại sản nghiệp của tôi. Xin anh hãy chuộc cho chính mình! Quyền chuộc sản nghiệp của tôi thuộc về anh, bởi vì tôi không thể chuộc được.”
- Ngày xưa, trong Y-sơ-ra-ên có phong tục liên quan đến việc trao đổi và chuộc lại, để xác nhận một điều gì, người nầy phải cởi giày của mình rồi trao cho người kia, và đó là cách xác chứng trong dân Y-sơ-ra-ên. 8. Do đó, người có quyền chuộc sản nghiệp đã nói với Bô-ô rằng: “Hãy mua cho anh”, rồi người đó đã cởi giày của mình ra.
- Bô-ô đã nói với các trưởng lão và tất cả dân chúng: “Hôm nay, quý vị chứng nhận rằng tôi đã mua tất cả những gì thuộc về Ê-li-mê-léc và tất cả những gì thuộc về Ki-li-ôn và Mạc-lôn, từ tay của Na-ô-mi. 10. Thêm vào đó, tôi cũng lấy Ru-tơ, phụ nữ người Mô-áp, là góa phụ của Mạc-lôn, làm vợ của tôi, để nêu danh người quá cố qua những gì thuộc về người đó, và để danh của người quá cố không bị cắt đứt ở giữa những anh em của người và khỏi vị trí của người đó tại cổng thành. Hôm nay quý vị là những nhân chứng.”
- Tất cả mọi người tại cổng thành và các trưởng lão đã nói: “Chúng tôi là những nhân chứng. Nguyện Đức Giê-hô-va làm cho người phụ nữ vào nhà của ông giống như Ra-chên và Lê-a, là hai người đã xây dựng nhà của Y-sơ-ra-ên. Chúc cho ông được thịnh vượng tại Ép-ra-ta và được nổi danh tại Bết-lê-hem! 12. Nguyện dòng dõi mà Đức Giê-hô-va ban cho ông qua thiếu phụ nầy sẽ khiến cho nhà của ông giống như nhà của Pha-rết, mà Tha-ma đã sinh cho Giu-đa.”
- Như vậy, Bô-ô đã lấy Ru-tơ và nàng trở thành vợ của ông. Khi ông đến cùng nàng, Đức Giê-hô-va đã cho nàng thụ thai, và nàng đã sinh một con trai.
- Sau đó, các phụ nữ đã nói với Na-ô-mi: “Chúc tụng Đức Giê-hô-va! Hôm nay Ngài đã không để cho bà không có người bà con nào chuộc lại sản nghiệp. Nguyện danh của người được nổi tiếng trong Y-sơ-ra-ên! 15. Nguyện người sẽ phục hồi lại cuộc đời bà, và nuôi dưỡng bà trong tuổi già, bởi vì con dâu của bà, là người yêu thương bà – quý cho bà hơn bảy con trai – đã sinh con.”
- Sau đó, Na-ô-mi đã bồng đứa trẻ, ôm nó vào lòng của mình, và trở thành người nuôi nấng nó.
- Những phụ nữ láng giềng cũng đặt cho nó một cái tên, nói rằng: “Có một con trai đã được sinh cho Na-ô-mi.” Và họ gọi tên của nó là Ô-bết. Ông là cha của Gie-sê và là ông nội của Đa-vít.
- Đây là dòng dõi của Pha-rết: Pha-rết sinh Hết-rôn. 19. Hết-rôn sinh Ram; Ram sinh A-mi-na-đáp; 20. A-mi-na-đáp sinh Na-ha-sôn; Na-ha-sôn sinh Sanh-ma; 21. Sanh-ma sinh Bô-ô; Bô-ô sinh Ô-bết; 22. Ô-bết sinh Gie-sê, và Gie-sê sinh Đa-vít.
Kinh Thánh – Bản Dịch Việt Ngữ
© Copyright 2025 Philip Dang
Thư Viện Tin Lành (2025)
www.thuvientinlanh.org
https://x.com/thuvientinlanh
https://www.facebook.com/thuvientinlanh
https://www.facebook.com/bientaptvtl